امکان سنجی تحقّق سرقت شریک از مال مشاع در پرتو مفهوم شناسی اشاعه(رویکردی انتقادی به ماده 277 قانون مجازات اسلامی)

نوع مقاله : مقاله علمی پژوهشی

نویسنده

استادیار گروه حقوق جزا و جرم شناسی، واحد نیشابور، دانشگاه آزاد اسلامی، نیشابور، ایران.

چکیده

فقیهان امامیه، مال مشاع را مالی می‌دانند که در آن شرکت محقق شود، به نحوی که هر جزئی از اجزای شیء واحد، در عین حال متعلق حق مالکیت هر‌یک از ایشان باشد. بر این‌اساس، در جرایم علیه اموال مشاع، اشکال مهمی مطرح می‌شود، زیرا هر جزء مفروضی از عین هم ملک شریک متصرف است و هم ملک سایر شرکاء، بنابراین اگر از ناحیه‌ی متصرف نگریسته شود، وی در ملک خود تصرف نموده‌، عملش فاقد جنبه‌ی جزایی است، اما از دید سایر شرکاء،متصرف در ملک آنان تصرف نموده و مجرم است. قانون‌گذار در ماده 277 ق.م.ا بر اساس دیدگاه مشهور فقیهان، نظریه تحقق جرم سرقت در اموال مشاع را پذیرفته است. با این وجود دیدگاه‌های دیگری نیز نیز در تبیین ماهیت اشاعه وجود دارد؛ نوشته حاضر با روش تحلیلی-توصیفی، موضوع را بررسی نموده و یافته‌های تحقیق نشان می‌دهد که موضوع جرم سرقت «تعلق مال به غیر» است و بر اساس هیچ‌کدام از نظریاتی که در تبیین ماهیت اشاعه ذکر شده نمی‌توان تعلق مال به غیر را در سرقت شریک از مال مشاع احراز نمود. در نتیجه لزوم احراز موضوع مانع از آن است که در مواردی که مال غیر محرز نیست، بتوان سرقت از مال مشاع را واجد وصف مجرمانه دانست.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Feasibility study of the realization of the theft of a partner from common property in the light of the conceptualization of dissemination (A critical approach to S. 277 of the Islamic Penal Code)

نویسنده [English]

  • Mohammad Khani
Assistant Professor, Department of Criminal Law and Criminology, Neyshabour Branch, Islamic Azada University, Neyshabour, Iran.
چکیده [English]

Imami jurists consider common property as property in which the partnership is realized, in such a way that each part of the single object is at the same time the property of each of them. Accordingly, in crimes against common property, important problems arise, because each given part of the object is both the property of the possessing partner and the property of the other partners. Therefore, if viewed from the perspective of the possessor, he has possessed his own property, and his act is devoid of criminal aspect, but from the perspective of the other partners, the possessor has possessed their property and is a criminal. In Article 277 of the Islamic Jurisprudence, the legislator has accepted the theory of the realization of the crime of theft in common property, based on the well-known view of the jurists. However, there are other views in explaining the nature of possession; The present article examines the subject using an analytical-descriptive method, and the findings of the research show that the subject of the crime of theft is "property belonging to another" and based on none of the theories mentioned in explaining the nature of dissemination, it is not possible to establish the ownership of property to another in the theft of a partner from common property. As a result, the necessity of establishing the subject prevents theft from common property from being considered criminal in cases where the property of another is not proven.

کلیدواژه‌ها [English]

  • The truth of dissemination
  • common property
  • theft
  • property belonging to others