تأملی فقهی بر مادۀ 851 قانون مدنی (شرط زنده متولد شدن حمل برای تملک در وصیت)

نوع مقاله : مقاله علمی ترویجی

نویسندگان

1 دانشیار گروه الهیات - فقه و مبانی حقوق دانشگاه یاسوج

2 دانشجوی الهیات دانشگاه یاسوج

چکیده

قانونگذار در ماده 851 قانون مدنی، وصیت برای حمل را به تبعیت از نظر فقهای امامیه صحیح دانسته است، ولی تملک او را منوط به زنده متولد شدن دانسته است. با بررسی‌های به عمل آمده، به نظر می‌رسد در موضوع وصیت، نص صریحی برای اعتبار این شرط وجود نداشته و فقها و حقوقدانان، با قیاس کردن وصیت به ارث و به پیروی از فقهای متقدم، این شرط(انفصاله حیاً) را اختیار کرده و آن را وارد قانون مدنی نموده‌اند. مهم‌ترین دلیلی که مستند فقیهان و حقوقدانان دراین‌باره قرار گرفته است، اجماع است که این اجماع، اولاً در مورد اصل وصیت برای حمل است و نه شرط زنده متولد شدن حمل و با فرض اینکه این اجماع اثبات شود، این اجماع مدرکی است و اعتبار و حجیتی نزد امامیه ندارد. مضاف اینکه اساساً قیاس و وحدت ملاک از امور مشابه مانند ارث، فاقد مبنای حقوقی و منطقی است و ظاهراً نظریه عدم اشتراط زنده متولد شدن، توجیه‌پذیرتر است.
 
برای دریافت اصل مقاله، از نورمگز و یا مگیران ، آدرس های زیر را کپی و در نوار آدرس مرورگر خود وارد نمایید:
مگیران:
 https://www.magiran.com/paper/1736688
نورمگز:
https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/1260924

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

“A jurisprudential study about Article 851 of the Civil Code” (The condition of being born alive for appropriation by will)

نویسندگان [English]

  • Abulfadl Alishahi Qalajuqi 1
  • Ismail Khedmati 2
1 Associate Professor, Department of Theology, Jurisprudence and Fundamentals of Law, Yasouj University
2 Theology student of Yasouj University
چکیده [English]

The legislator has allowed willing for the embryo in the article 851 of the Civil Code following the Shi’a jurists’ idea, but on condition that it was born alive. The studies show that there is no explicit tradition proving necessity of this condition for willing, and the jurists and lawyers following the last jurists have accepted this idea and entered it into the Civil Code only by making an analogy between will and inheritance. The main prove for this idea is consensus which is firstly only about legitimacy of willing for embryo not the condition of being born alive, and secondly it is based on tradition (Madraki) which is not valid, in addition that analogy and unity of the criteria of similar matters has no legal and logical basis and therefore, invalidity of this condition is more justifiable.

کلیدواژه‌ها [English]

  • will
  • embryo
  • born alive
  • inheritance
  • contract